เมื่อไม่นานนี้บนโลกคริปโตได้มีการถกเถียงกันถึงข้อแตกต่างระหว่าง DeFi vs CeFi ว่าคืออะไร นักเทรดคริปโตสายโหดหลายรายกำลังทำตัวเป็นป๋าดัน DeFi ในขณะที่หลาย ๆ คนก็เชียร์ CeFi เช่นกัน แล้วทั้งสองตัวนี้อะไรดีกว่ากันล่ะ? คำตอบอยู่ที่ตัวเราเองนี่แหละค่ะ ว่าเรากำลังมองหาอะไรอยู่ ดังนั้นในวันนี้คุณน้าพาเทรดเลยจะมาอธิบายให้ทุกคนกระจ่างแจ้งกันถึงแก่นเลยค่ะ ไปดูกันเลย!
ความแตกต่างหลัก ๆ ของทั้งสองตัวนี้คือ ความเกี่ยวข้องกับโครงสร้างแบบกระจายศูนย์ (Decentralized Infrastructures) ที่การให้บริการทางการเงินนั้นถูกควบคุมโดยชุมชน ไม่ใช่องค์กรใดองค์กรหนึ่ง ใน CeFi ระบบปฏิบัติการทั้งหมดจะถูกบริหารจัดการโดยบริษัทหรือองค์กร ซึ่งมีผลทำให้กลไกการบริหารจัดการนั้นต่างกัน
ทำความเข้าใจ CeFi
CeFi ย่อมาจาก Centralized Finance หรือ “ระบบการเงินที่มีตัวกลาง” ใช้เรียกระบบการเงินที่ทำงานผ่านตัวกลางทางการเงินแบบที่เป็นอยู่ตอนนี้ เช่น ธนาคารพาณิชย์ สถาบันการเงินอื่น ๆ รวมถึงผู้ให้บริการทางการเงินที่ไม่ใช่สถาบันการเงิน (non-bank) ตัวกลางเหล่านี้จะยึดโยงกับผู้กำกับดูแล เช่น ธนาคารกลาง ที่มีกฎเกณฑ์ให้ผู้ใช้บริการมั่นใจในกลไกการทำงานและเสถียรภาพของระบบการเงินแบบรวมศูนย์นี้ เช่น KYC และนโยบายต้านการฟอกเงิน นั่นหมายความว่าลูกค้าต้องให้ข้อมูลส่วนตัวเพื่อให้แน่ใจว่าเงินทุนนั้นไม่ได้ผิดกฎหมาย
โดย CeFi หลายเจ้าได้บริหารด้วย Custodial Wallet ซึ่งเป็นที่เก็บ Private Keys ของผู้ใช้ และผู้ดูแลจะทำทุกวิถีทางเพื่อรักษาและจัดการเงินดิจิตอลของลูกค้าอย่างสะดวกสบาย เมื่อใดก็ตามที่เกิดการซื้อขายแลกเปลี่ยน crypto ยอดนิยมเช่น Coinbase, Binance, Bybit คุณจะจัดการกับบริการ CeFi แพลตฟอร์มเหล่านี้เป็นแพลตฟอร์มที่ดำเนินการโดยหน่วยงานส่วนกลางที่รับผิดชอบในการจับคู่ผู้ซื้อและผู้ขาย นำเสนอคุณสมบัติที่จำเป็น และทำให้แน่ใจว่าทุกคนปฏิบัติตามกฎตามนั้น เช่นเดียวกับธุรกิจอื่น ๆ ผลกำไรจากค่าธรรมเนียมจะถูกแบ่งระหว่างผู้มีส่วนได้ส่วนเสียของบริษัท
ทำความเข้าใจ DeFi
ตรงนี้คุณน้าจะสรุปแบบสั้น ๆ นะคะ แต่หากใครสนใจอ่านข้อมูลฉบับเต็มสามารถตามไปอ่านได้ที่นี่เลยค่ะ
DeFi ย่อมาจาก Decentralized Finance หรือ “ระบบการเงินไร้ศูนย์กลาง” พูดง่าย ๆ ก็คือการทำธุรกรรมทางการเงินโดยไม่ผ่าน “คนกลาง” นั่นเองค่ะ ซึ่งถ้าอธิบายให้ชัด ๆ ก็เหมือนกับการที่เราต้องการฝากเงิน เรามักจะเดินทางไปทำธุรกรรมที่ธนาคารเพื่อให้ธนาคารเป็น “ตัวกลาง (Middleman)” แล้วธนาคารก็จะเก็บค่าธรรมเนียมจากบริการนั้น ๆ แต่สำหรับ DeFi นั้น ก็เหมือนการตัดธนาคารออกจากสมการไปเลยค่ะ
ความแตกต่างระหว่าง CeFi และ DeFi
- คุณสมบัติ
บริการ CeFi และ DeFi มอบคุณสมบัติที่หลากหลายที่เป็นเอกลักษณ์สำหรับแต่ละกลุ่ม ตัวอย่างเช่น โปรเจ็กต์ CeFi ส่วนใหญ่เสนอโซลูชันการดูแลและมีทีมบริการลูกค้าโดยเฉพาะ ซึ่งโดยทั่วไปไม่มีให้บริการใน DeFi
- ค่าธรรมเนียม
โดยปกติการแลกเปลี่ยนแบบรวมศูนย์ (Centralized Exchange) จะเรียกเก็บค่าธรรมเนียมที่สูงขึ้นเพื่อรักษาแพลตฟอร์ม จ่ายเงินเดือนให้กับพนักงาน ปรับปรุงผลิตภัณฑ์ของตน และอื่น ๆ แพลตฟอร์ม DEX มีราคาไม่แพงมากในการแลกเปลี่ยน เนื่องจากไม่ได้ให้บริการการดูแลและไม่มีทีมที่เกี่ยวข้องในกระบวนการกำกับดูแล โดยทั่วไป รายได้ค่าธรรมเนียมจะถูกแบ่งระหว่างผู้ให้บริการสภาพคล่องและผู้ถือโทเค็นที่เลือกเดิมพันโทเค็นของตน ตัวอย่างคือ Uniswap ซึ่งเป็นแพลตฟอร์มการแลกเปลี่ยนคริปโตที่กระจายเงินจากค่าธรรมเนียมระหว่างผู้ให้บริการสภาพคล่อง
- ระเบียบข้อบังคับ
ในขั้นต้น เมื่อการแลกเปลี่ยน crypto ครั้งแรกอำนวยความสะดวกในการแปลงคำสั่ง ไม่มีข้อบังคับใด ๆ เนื่องจากรัฐบาลไม่เข้าใจ Bitcoin และ blockchain อย่างถ่องแท้ อย่างไรก็ตาม วันนี้เขตอำนาจศาลส่วนใหญ่พยายามควบคุม Crypto ทั้งตรงหรือโดยอ้อม นี่เป็นหนึ่งในเหตุผลที่แพลตฟอร์ม CeFi ส่วนใหญ่ต้องการการตรวจสอบ KYC ในสหรัฐอเมริกา Coinbase จดทะเบียนกับสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (SEC) ในขณะที่แพลตฟอร์มระดับโลกอื่น ๆ ได้ย้ายสำนักงานใหญ่ไปยังเขตอำนาจศาลที่เป็นมิตรกับคริปโต เช่น มอลตาหรือเอสโตเนีย ในขณะเดียวกัน คณะกรรมาธิการยุโรปกำลังจะสร้างกรอบกฎหมายที่ครอบคลุมมากที่สุดโดยมุ่งเป้าไปที่สกุลเงินดิจิทัล โดยรวมแล้ว มีเขตอำนาจศาลที่สัมพันธ์กับบริการ CeFi มากกว่า
- ความปลอดภัย
แม้ว่าแพลตฟอร์ม CeFi จะพยายามอย่างดีที่สุดเพื่อรักษาระดับการรักษาความปลอดภัยในระดับสูง คุณสามารถหาข้อมูลเกี่ยวกับการแลกเปลี่ยนที่สำคัญบางอย่างที่ถูกแฮ็กได้อยู่เป็นประจำ เมื่อต้นปี Chainalysis กล่าวว่าปี 2019 มีการโจมตีด้วยการแฮ็กมากที่สุดเท่าที่เคยมีมา แม้ว่าจำนวนเงินทุนที่ถูกขโมยไปจะลดลงอย่างมากเมื่อเทียบกับปี 2018
- สภาพคล่อง
วิธีการบรรลุสภาพคล่องใน DeFi นั้นแตกต่างกันมาก ในโครงการ CeFi แพลตฟอร์มจะจับคู่คำสั่งซื้อของผู้ซื้อและผู้ขายในลักษณะเดียวกันกับฟอเร็กซ์หรือนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์ ในขณะที่ DeFi นั้น การซื้อขายทั้งหมดไม่ได้ดำเนินการโดยอัตโนมัติบนบล็อคเชน ทว่าแพลตฟอร์ม DEX นั้นพึ่งพา AMM ซึ่งเป็นแนวคิดที่สร้างสรรค์ซึ่งทั้งสองฝ่ายของการค้าจะได้รับการสนับสนุนล่วงหน้าโดยผู้ให้บริการสภาพคล่องซึ่งได้รับแรงจูงใจให้หาเงินทุนของตน
สรุป
ความแตกต่างระหว่าง DeFi กับ CeFi คือระบบการทำงาน เนื่องจาก DeFi เป็นระบบการทำงานที่ไร้ศูนย์กลาง หรือเป็นการทำธุรกรรมการเงินที่ไม่ผ่านคนกลาง ส่วน CeFi เป็นระบบการเงินที่ผ่านตัวกลาง เช่น ธนาคารพาณิชย์ต่าง ๆ เป็นต้น นอกจากนี้ยังมีเรื่อง ค่าธรรมเนียม, ระเบียบข้อบังคับ, ความปลอดภัย รวมถึงสภาพคล่องที่แตกต่างกัน
บทความในเรื่องการลงทุนที่น่าสนใจ : Investing
คลังความรู้จากคุณน้า : Knowledge
