หลายคนอาจไม่รู้ว่าแค่เป็นมนุษย์เงินเดือนธรรมดา เราก็มีสิทธิ์หักลดหย่อนภาษีติดตัวได้ทันทีโดยไม่ต้องทำอะไรเลยค่ะ นั่นก็คือ ลดหย่อนภาษี ค่าใช้จ่ายส่วนตัว สิทธิที่กรมสรรพากรมอบให้ผู้มีเงินได้บุคคลธรรมดาทุกคน ใช้หักออกจากเงินได้ก่อนนำไปคำนวณภาษีจริงค่ะ การเข้าใจสิทธิประโยชน์พื้นฐานนี้อย่างถูกต้อง ไม่เพียงแต่ช่วยให้เรายื่นภาษีได้อย่างถูกต้องตามกฎหมาย แต่ยังช่วยปกป้องเงินกระเป๋าของเราอย่างมีประสิทธิภาพด้วยค่ะ ในบทความนี้ คุณน้าจะมาสรุปสิทธิลดหย่อนส่วนตัวและครอบครัวให้เข้าใจง่ายๆ ค่ะ
หมายเหตุ: บทความนี้เป็นเพียงบทความให้ความรู้เท่านั้น ไม่ได้เป็นการชักชวนเพื่อลงทุนแต่อย่างใด โปรดใช้วิจารณญาณในการอ่าน
ลดหย่อนภาษี ค่าใช้จ่ายส่วนตัว คืออะไร?
ลดหย่อนภาษี ค่าใช้จ่ายส่วนตัว คือ สิทธิประโยชน์ทางภาษีขั้นพื้นฐานที่กฎหมายมอบให้แก่ผู้เสียภาษีบุคคลธรรมดาทุกคนทันทีแบบไม่มีเงื่อนไข โดยกรมสรรพากรอนุญาตให้ผู้มีรายได้นำสิทธิ์ ค่าลดหย่อนส่วนบุคคล จำนวน 60,000 บาท ไปหักออกจากเงินได้ประเมิน (เงินได้ทั้งหมดที่ต้องนำมาคำนวณภาษีในแต่ละปี) หลังจากหักค่าใช้จ่ายตามกฎหมายเรียบร้อยแล้ว เพื่อให้เหลือเป็น “เงินได้สุทธิ” สำหรับนำไปคำนวณภาษีตามอัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาแบบขั้นบันไดค่ะ
ในการคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา โครงสร้างการคำนวณจะเป็นดังนี้:
สูตรคำนวณ
เงินได้ประเมิน – ค่าใช้จ่าย – ค่าลดหย่อน = เงินได้สุทธิ
ดังนั้น ยิ่งเรามีสิทธิลดหย่อนมากเท่าไหร่ เงินได้สุทธิที่จะนำไปคิดภาษีก็ยิ่งลดลง ซึ่งส่งผลให้เราเสียภาษีน้อยลงหรืออาจได้รับเงินคืนภาษีกลับมานั่นเองค่ะ
ค่าลดหย่อนภาษีครอบครัวมีอะไรบ้าง?
นอกจากสิทธิ์ลดหย่อนส่วนบุคคล 60,000 บาทแรกแล้ว กรมสรรพากรยังเปิดโอกาสให้ผู้มีรายได้ที่มีภาระดูแลสมาชิกในครอบครัว นำสิทธิ์ลดหย่อนเพิ่มเติมมาใช้หักลดหย่อนภาษีได้ตามเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนดค่ะ
สิทธิ์ลดหย่อนคู่สมรส (60,000 บาท)
สำหรับผู้มีรายได้ที่จดทะเบียนสมรสถูกต้องตามกฎหมาย โดยคู่สมรสจะต้องไม่มีรายได้ตลอดปีภาษีนั้นๆ หากคู่สมรสมีรายได้ แม้เพียงเล็กน้อย ก็จะไม่สามารถนำมาใช้สิทธิ์ลดหย่อนในหมวดนี้ได้ค่ะ
สิทธิ์ลดหย่อนภาษีบุตร (30,000 – 60,000 บาท/คน)
- บุตรคนแรก: ลดหย่อนได้ 30,000 บาทต่อปีภาษี
- บุตรคนที่ 2 เป็นต้นไป (ที่เกิดตั้งแต่ปี 2561 เป็นต้นไป): ได้รับสิทธิ์ลดหย่อนเพิ่มเป็น 60,000 บาทต่อคนต่อปี
- เงื่อนไข: ต้องเป็นบุตรชอบด้วยกฎหมาย อายุไม่เกิน 20 ปี หรือหากอายุ 21-25 ปี ต้องกำลังศึกษาในระดับอุดมศึกษา และบุตรต้องไม่มีเงินได้ในปีภาษีนั้นเกิน 30,000 บาท
สิทธิ์ลดหย่อนภาษีพ่อแม่ (30,000 บาท/ท่าน)
- สามารถนำมาหักลดหย่อนได้ท่านละ 30,000 บาท (สูงสุด 4 ท่าน รวมบิดามารดาของคู่สมรส กรณีคู่สมรสไม่มีรายได้)
- เงื่อนไขสำคัญ: บิดามารดาต้องมีอายุ 60 ปีขึ้นไปในปีภาษีนั้น และต้องมีเงินได้ประเมินในปีภาษีนั้นไม่เกิน 30,000 บาท
คำแนะนำจากคุณน้า
ข้อควรระวังเรื่องสิทธิ์ซ้ำซ้อน: สิทธิ์การลดหย่อนบิดามารดา สามารถใช้สิทธิ์ได้เพียง 1 คนต่อบิดาหรือมารดา 1 ท่านเท่านั้น เช่น หากมีพี่น้อง 3 คน บุตรเพียงคนเดียวเท่านั้นที่จะได้รับสิทธิ์นำบิดาหรือมารดาไปหักลดหย่อนภาษีได้ ดังนั้น ควรตกลงภายในครอบครัวให้เรียบร้อยก่อนยื่นภาษีเพื่อป้องกันการถูกสรรพากรเรียกตรวจสอบย้อนหลังค่ะ
เช็กเงินได้ของพ่อแม่: หากบิดามารดามีรายได้จากการเบิกจ่ายเงินปันผล ดอกเบี้ย หรือรายได้จากการเช่าเกิน 30,000 บาทในปีนั้น สิทธิ์การหักลดหย่อนบิดามารดาจะตัดทันทีค่ะ
คุณน้าขอยกตัวอย่างการคำนวณภาษีและหักลดหย่อนส่วนตัว
คุณน้าขอยกตัวอย่างกรณีของ คุณสมชาย มนุษย์เงินเดือนที่มีเงินได้ตลอดปี 600,000 บาท (เดือนละ 50,000 บาท) มีภาระต้องดูแลคุณพ่ออายุ 65 ปีที่ไม่มีรายได้ และมีบุตรชอบด้วยกฎหมาย 1 คน
- เงินได้ประเมินตลอดปี: 600,000 บาท
- หักค่าใช้จ่าย (50% แต่ไม่เกิน 100,000 บาท): 100,000 บาท
- เงินได้หลังหักค่าใช้จ่าย: 500,000 บาท
- หักค่าลดหย่อนส่วนบุคคล: 60,000 บาท
- หักค่าลดหย่อนภาษีพ่อแม่ (คุณพ่ออายุเกิน 60 ปี): 30,000 บาท
- หักค่าลดหย่อนภาษีบุตร: 30,000 บาท
- รวมค่าลดหย่อนทั้งหมด: 120,000 บาท
เงินได้สุทธิคำนวณภาษี: 500,000 – 120,000 = 380,000 บาท
เปรียบเทียบการเสียภาษี:
- หาก ไม่ใช้สิทธิ์ลดหย่อนครอบครัว: 21,500 บาท
- เมื่อ ใช้สิทธิ์ลดหย่อนครอบครัวครบถ้วน: 15,500 บาท
- สรุป: ประหยัดภาษีได้ 6,000 บาท
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ค่าลดหย่อนส่วนตัวได้เท่าไหร่?
ผู้เสียภาษีบุคคลธรรมดาทุกคนได้รับสิทธิ์หักลดหย่อนส่วนตัวขั้นพื้นฐานทันที 60,000 บาทต่อปี โดยไม่มีเงื่อนไขเพิ่มเติมนอกเหนือจากการเป็นผู้มีเงินได้ประเมินตามกฎหมายค่ะ
ลดหย่อนภาษีครอบครัวมีอะไรบ้าง?
สิทธิ์ลดหย่อนครอบครัวประกอบด้วย: สิทธิ์ลดหย่อนคู่สมรสไม่มีรายได้ (60,000 บาท), สิทธิ์ลดหย่อนบุตร (30,000 – 60,000 บาท/คน), สิทธิ์ลดหย่อนบิดามารดาอายุ 60 ปีขึ้นไป (30,000 บาท/ท่าน) และสิทธิ์อุปการะเลี้ยงดูผู้พิการหรือทุพพลภาพ (60,000 บาท/คน) ค่ะ
ยื่นภาษีหักค่าลดหย่อนส่วนตัวอย่างไร?
สามารถยื่นภาษีออนไลน์ผ่านระบบ E-Filing ของกรมสรรพากร โดยระบบจะทำการคำนวณหักค่าลดหย่อนส่วนบุคคล 60,000 บาทให้อัตโนมัติ ส่วนค่าลดหย่อนครอบครัวอื่นๆ ผู้ยื่นภาษีเพียงกรอกเลขบัตรประจำตัวประชาชนของคู่สมรส บุตร หรือบิดามารดาลงในช่องรายการลดหย่อนที่เกี่ยวข้องให้ถูกต้องครบถ้วนค่ะ
สรุป ลดหย่อนภาษี ค่าใช้จ่ายส่วนตัว
การเรียนรู้เรื่อง ลดหย่อนภาษี ค่าใช้จ่ายส่วนตัว และสิทธิ์ลดหย่อนครอบครัว ถือเป็นก้าวแรกที่สำคัญที่สุดในการบริหารจัดการเงินและวางแผนภาษีสำหรับมนุษย์เงินเดือนและผู้มีรายได้ทุกคน การตรวจเช็กและรักษาสิทธิ์ของตนเองอย่างถูกต้องจะช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายที่ไม่จำเป็นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ข้อมูลภาษีที่นำเสนอในบทความนี้เป็นข้อมูล ณ ปีภาษีปัจจุบัน และอาจมีการเปลี่ยนแปลงตามประกาศกรมสรรพากรในอนาคต บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เบื้องต้นเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางภาษีหรือการเงินเฉพาะบุคคล ผู้อ่านควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดกับกรมสรรพากรหรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านภาษีก่อนตัดสินใจยื่นแบบจริง บทความนี้จัดทำขึ้นโดยทีมงานร่วมกับเครื่องมือ AI เพื่อช่วยรวบรวมและเรียบเรียงข้อมูล และผ่านการตรวจทานโดยทีมบรรณาธิการก่อนเผยแพร่ ด้วยความปรารถนาดีจากทีมงานคุณน้าพาเทรด
ขอขอบคุณข้อมูลจาก: กรมสรรพากร (Revenue Department of Thailand)
สำหรับใครที่สนใจอ่านรีวิวโบรกเกอร์ : Review Brokers
บทความในเรื่องการลงทุนที่น่าสนใจ : Investing
คลังความรู้จากคุณน้า : Knowledge







