ภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ ยื่นภาษีอย่างไรให้คุ้มค่าที่สุด

ภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ คือ กฎเกณฑ์การจัดเก็บภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาจากผลตอบแทนที่ได้รับจากการลงทุนในกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ ทั้งในรูปแบบของเงินปันผลระหว่างทางและกำไรจากการขายหน่วยลงทุนค่ะ

นักลงทุนหลายคนที่เน้นสะสมสินทรัพย์เพื่อรับเงินปันผลสม่ำเสมอ มักพิจารณาเพียงแค่อัตราผลตอบแทนจากเงินปันผล (Dividend Yield) แต่ลืมคำนวณภาระภาษีที่ซ่อนอยู่ ส่งผลให้ผลตอบแทนสุทธิหลังหักภาษีจริงไม่เป็นไปตามเป้าหมายที่วางไว้

ในบทความนี้ คุณน้าจะมาเจาะลึกโครงสร้างภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์แบบละเอียด พร้อมทริคบริหารจัดการภาษีปลายปีให้คุ้มค่าที่สุดค่ะ

หมายเหตุ: บทความนี้เป็นเพียงบทความให้ความรู้เท่านั้น ไม่ได้เป็นการชักชวนเพื่อลงทุนแต่อย่างใด โปรดใช้วิจารณญาณในการอ่าน

ภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ คืออะไร?

ภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ คือ ภาระภาษีที่เกิดขึ้นเมื่อนักลงทุนบุคคลธรรมดาได้รับผลตอบแทนจากการนำเงินไปลงทุนในกองทุนรวมที่นำเงินไปลงทุนต่อในอสังหาริมทรัพย์ ไม่ว่าจะเป็นการซื้อเพื่อเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ (Freehold) หรือการเช่าสิทธิระยะยาว (Leasehold) เช่น ศูนย์การค้า อาคารสำนักงาน คลังสินค้า หรือโรงแรม

ผลตอบแทนจากการลงทุนในสินทรัพย์ประเภทนี้ถูกแบ่งออกเป็น 2 ส่วนหลัก ซึ่งแต่ละส่วนมีเกณฑ์จัดเก็บภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตามกฎหมายสรรพากรที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน ได้แก่ เงินปันผล (Dividend) ที่จ่ายออกมาตามรอบผลดำเนินงาน และส่วนต่างกำไรจากการขายหน่วยลงทุน (Capital Gain) เมื่อนักลงทุนทำการขายหน่วยลงทุนออกไปในตลาดค่ะ

ภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ เสียอย่างไร? สรุปภาระภาษี 2 ผลตอบแทนหลัก

โครงสร้างภาระภาษีจากการลงทุนในกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์จำแนกตามประเภทของผลตอบแทน เพื่อให้นักลงทุนเห็นภาพการหักภาษีที่ชัดเจนก่อนคำนวณกำไรสุทธิค่ะ

เงินปันผลกองทุนอสังหา เสียภาษีไหม?

เงินปันผลที่นักลงทุนบุคคลธรรมดาได้รับจากกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ “ต้องเสียภาษี” ค่ะ โดยเมื่อมีการจ่ายเงินปันผล บริษัทจัดการกองทุน (บลจ.) จะทำการหักภาษี ณ ที่จ่าย (Withholding Tax) ในอัตรา 10% ของยอดเงินปันผลที่ได้รับทันที

ขายคืนหน่วยลงทุนกองทุนอสังหา เสียภาษีไหม?

สำหรับกำไรจากการขายหน่วยลงทุน (Capital Gain) ในกรณีนักลงทุนบุคคลธรรมดาทำการซื้อขายหน่วยลงทุนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET) กำไรส่วนนี้ได้รับการ “ยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา” นักลงทุนจึงได้รับเงินกำไรเต็มจำนวนโดยไม่ถูกหักภาษี ณ ที่จ่ายแต่อย่างใดค่ะ

ตารางเปรียบเทียบภาระภาษีการลงทุนกองทุนอสังหาริมทรัพย์

เปรียบเทียบภาษีการลงทุน กองทุนรวมอสังหาฯ (กอง 1) vs REITs vs IFF

แม้ในตลาดการเงินจะเรียกรวมสินทรัพย์กลุ่มนี้ว่ากองทุนอสังหาริมทรัพย์ แต่ในทางกฎหมายและโครงสร้างจัดตั้งแบ่งออกเป็น 3 รูปแบบ ซึ่งมีเงื่อนไขทางภาษีที่แตกต่างกันในรายละเอียดดังนี้ค่ะ

กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ (Property Fund / กอง 1)

เป็นกองทุนรวมรูปแบบดั้งเดิมที่จัดตั้งขึ้นตาม พ.ร.บ. หลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ปัจจุบัน ก.ล.ต. ไม่อนุญาตให้จัดตั้งกองทุนประเภทนี้เพิ่มแล้ว) เงินปันผลที่หัก ณ ที่จ่าย 10% สำหรับนักลงทุนบุคคลธรรมดาสามารถใช้สิทธิ Final Tax ได้

ทรัสต์เพื่อการลงทุนในอสังหาริมทรัพย์ (REITs)

เป็นกองทรัสต์ที่เข้ามาแทนที่กองทุนรวมอสังหาฯ กอง 1 มีความยืดหยุ่นในการจัดหาประโยชน์มากกว่า ในฝั่งภาษีเงินปันผลของนักลงทุนบุคคลธรรมดาจะถูกหัก ณ ที่จ่าย 10% เช่นกัน แต่กองทรัสต์ REITs ไม่มีสถานะเป็นกองทุนรวมทางภาษี ส่งผลให้นักลงทุนไม่สามารถใช้สิทธิเครดิตภาษีเงินปันผลตามมาตรา 47 ทวิ แห่งประมวลรัษฎากรได้เหมือนการถือหุ้นไทยทั่วไปค่ะ

กองทุนรวมโครงสร้างพื้นฐาน (Infrastructure Fund / IFF)

จัดตั้งขึ้นเพื่อนำเงินไปลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานภาครัฐหรือเอกชน เช่น รถไฟฟ้า โรงไฟฟ้า หรือเสาโทรคมนาคม มีเงื่อนไขพิเศษทางภาษีตามที่กฎหมายกำหนดสำหรับนักลงทุนบุคคลธรรมดาที่ได้รับยกเว้นภาษีเงินปันผลในช่วงระยะเวลา 10 ปีแรกนับตั้งแต่วันจัดตั้งกองทุน

เงินปันผลกองทุนอสังหาฯ ควรใช้ Final Tax 10% หรือนำไปยื่นรวม ภ.ง.ด.90/91?

เมื่อนักลงทุนถูกหักภาษี ณ ที่จ่าย 10% จากเงินปันผล กฎหมายเปิดช่องให้เลือกบริหารจัดการภาษีปลายปีได้ 2 รูปแบบค่ะ

การใช้สิทธิ Final Tax (ภาษีหัก ณ ที่จ่ายเป็นภาษีสุดท้าย)

นักลงทุนยินยอมให้ บลจ. หรือกองทรัสต์หักภาษี ณ ที่จ่าย 10% แล้วจบกระบวนการ ไม่ต้องนำยอดเงินปันผลดังกล่าวไปกรอกในแบบยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาปลายปี (ภ.ง.ด. 90/91) วิธีนี้เหมาะสำหรับนักลงทุนที่มีฐานภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตั้งแต่ 10% ขึ้นไป (ผู้ที่มีรายได้พึงประเมินสุทธิต่อปีตั้งแต่ 300,001 บาทขึ้นไป) เพราะหากนำมารวมยื่นจะต้องเสียภาษีตามอัตราฐานภาษีที่สูงกว่า 10%

การนำเงินปันผลไปยื่นรวมคำนวณภาษีปลายปี

หากนักลงทุนมีฐานภาษีสุทธิต่ำกว่า 10% (เช่น ผู้ที่มีรายได้สุทธิทั้งปีไม่เกิน 150,000 บาท ซึ่งยกเว้นภาษี หรือรายได้สุทธิช่วง 150,001 – 300,000 บาท ซึ่งเสียภาษีเพียง 5%) การนำเงินปันผลไปยื่นรวมคำนวณใน ภ.ง.ด.90 จะทำให้นักลงทุนได้เงินคืนภาษี (Tax Refund) จากส่วนต่างที่โดนหักเกินไป 10% ค่ะ

กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ ลดหย่อนภาษีได้ไหม?

นักลงทุนจำนวนมากสับสนระหว่าง “กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์” กับ “กองทุนเพื่อการลดหย่อนภาษี” (เช่น กองทุน Thai ESGX, RMF, หรือ SSF ในอดีต) คุณน้าขอชี้แจงให้ชัดเจนค่ะว่า กองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ประเภททั่วไป (Property Fund / REITs) ไม่สามารถนำยอดเงินซื้อไปใช้สิทธิลดหย่อนภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาได้ค่ะ

อย่างไรก็ตาม นักลงทุนที่ต้องการสิทธิประโยชน์ลดหย่อนภาษีพร้อมกับโอกาสรับผลตอบแทนจากอสังหาริมทรัพย์ สามารถเลือกลงทุนผ่าน กองทุนรวมลดหย่อนภาษีที่มีนโยบายนำเงินไปลงทุนต่อในกองทุนอสังหาริมทรัพย์หรือ REITs (Fund of Property Funds) ทั้งในประเภท RMF หรือ Thai ESG ที่มีนโยบายสินทรัพย์ทางเลือกได้ ซึ่งจะทำให้ได้สิทธิลดหย่อนภาษีตามเงื่อนไขกองทุนประเภทนั้น ๆ ควบคู่ไปกับโอกาสรับผลตอบแทนจากกลุ่มอสังหาริมทรัพย์ค่ะ

คำแนะนำในการจัดพอร์ตสไตล์คุณน้า

คุณน้าแนะนำให้แบ่งเงินลงทุนออกเป็น 2 ส่วนให้ชัดเจน

1. พอร์ตลดหย่อนภาษี: ลงทุนในกองทุนเพื่อการลดหย่อนภาษีโดยตรงตามสิทธิที่มี เพื่อใช้สิทธิเต็มเพดานลดหย่อน
2. พอร์ตสร้างเงินปันผล (Passive Income): ลงทุนในกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์หรือ REITs โดยตรงเพื่อเน้นกระแสเงินสดสม่ำเสมอระหว่างปี โดยไม่ต้องกังวลเรื่องเงื่อนไขระยะเวลาการถือครองเหมือนกองทุนลดหย่อนภาษี

ข้อควรระวังและสิ่งที่นักลงทุนมักเข้าใจผิดเกี่ยวกับภาษีกองทุนรวม

มี 2 ประเด็นสำคัญเกี่ยวกับภาษีกองทุนรวมนี้ที่นักลงทุนมักเข้าใจผิดและนำไปสู่การคำนวณผลตอบแทนที่ผิดพลาดค่ะ

การเข้าใจผิดเรื่องเครดิตภาษีเงินปันผล

นักลงทุนหลายคนคุ้นเคยกับการซื้อหุ้นไทยรายตัวแล้วนำเงินปันผลมาขอ เครดิตภาษีเงินปันผล คืนตามมาตรา 47 ทวิ เนื่องจากบริษัทจ่ายภาษีเงินได้นิติบุคคลไปแล้ว แต่สำหรับกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ และ REITs “ไม่สามารถนำเงินปันผลมาขอเครดิตภาษีเงินปันผลได้” เนื่องจากตัวกองทุนหรือกองทรัสต์ได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้ในระดับองค์กร นักลงทุนจึงได้รับสิทธิเพียงการใช้หัก ณ ที่จ่าย 10% เป็น Final Tax เท่านั้นค่ะ

ปัจจัยเรื่องเงินคืนทุน (Capital Reduction) ไม่ใช่เงินปันผล

ในบางช่วงเวลา กองทุนอสังหาริมทรัพย์หรือ REITs อาจมีการจ่ายเงินให้ผู้ถือหน่วยในรูปแบบ “การลดทุน” หรือเงินคืนทุน (Capital Reduction) เนื่องจากสินทรัพย์มีการเสื่อมค่า (โดยเฉพาะกองประเภท Leasehold) เงินคืนทุนส่วนนี้ “ไม่ใช่เงินปันผล และได้รับการยกเว้นภาษีหัก ณ ที่จ่าย 10%” แต่นักลงทุนต้องนำยอดยกเว้นนี้ไปปรับลดต้นทุนถัวเฉลี่ย (Cost Basis) ของหน่วยลงทุนตนเอง เพื่อใช้วิเคราะห์กำไรจากการขายในอนาคตค่ะ

คำถามที่พบบ่อย

เงินปันผลจาก REITs ต้องนำไปยื่น ภ.ง.ด.90 หรือไม่?

หากนักลงทุนต้องการใช้สิทธิ Final Tax 10% และมีฐานภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาสูงกว่า 10% อยู่แล้ว ไม่จำเป็นต้องนำเงินปันผลจาก REITs ไปกรอกในแบบ ภ.ง.ด.90 ปลายปีค่ะ แต่หากมีฐานภาษีต่ำกว่า 10% และต้องการขอคืนภาษีส่วนต่าง ต้องนำเงินปันผลจากทุกกองทุนและหุ้นทุกตัวไปยื่นรวมคำนวณทั้งหมดค่ะ

ซื้อกองทุนลดหย่อนภาษี ที่มีนโยบายลงทุนในอสังหาฯ ได้สิทธิลดหย่อนไหม?

ได้รับสิทธิลดหย่อนภาษีค่ะ หากเป็นการซื้อผ่านกองทุนรวมที่มีสิทธิลดหย่อนภาษีตามกฎหมาย เช่น กองทุน RMF ที่มีนโยบายลงทุนในอสังหาริมทรัพย์ สิทธิลดหย่อนจะเกิดขึ้นตามเงื่อนไขของกองทุน RMF นั้น ๆ ไม่ได้เกิดจากตัวสินทรัพย์อสังหาริมทรัพย์โดยตรงค่ะ

หากขายกองทุนอสังหาริมทรัพย์นอกตลาดหลักทรัพย์ฯ ต้องเสียภาษีอย่างไร?

หากเป็นการขายคืนหน่วยลงทุนนอกตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย กำไรจากการขายหน่วยลงทุน (Capital Gain) สำหรับบุคคลธรรมดาจะต้องนำไปรวมคำนวณเป็นเงินได้พึงประเมินเพื่อเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตามโครงสร้างอัตราภาษีขั้นบันไดค่ะ

สรุปเกี่ยวกับภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์

ภาษีกองทุนรวมอสังหาริมทรัพย์ เป็นเรื่องสำคัญที่นักลงทุนสายปันผลไม่ควรมองข้าม การเข้าใจหลักการหักภาษี ณ ที่จ่าย 10% ของเงินปันผล และการยกเว้นภาษี Capital Gain เมื่อซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์ฯ จะช่วยให้นักลงทุนสามารถวางแผนเลือกได้ว่าควรใช้สิทธิ Final Tax หรือนำไปยื่นรวมคำนวณภาษีปลายปีเพื่อสร้างความคุ้มค่าสูงสุด

การลงทุนมีความเสี่ยงและมีความผันผวนสูง ผู้ลงทุนอาจสูญเสียเงินต้นบางส่วนหรือทั้งหมดได้ นักลงทุนควรศึกษารายละเอียดให้รอบคอบ ทั้งปัจจัยพื้นฐานและปัจจัยทางเทคนิค ก่อนการตัดสินใจลงทุน ผลการดำเนินงานในอดีตไม่ได้เป็นสิ่งยืนยันถึงผลในอนาคต บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำในการลงทุน

บทความนี้จัดทำขึ้นโดยทีมงานร่วมกับเครื่องมือ AI เพื่อช่วยรวบรวมและเรียบเรียงข้อมูล และผ่านการตรวจทานโดยทีมบรรณาธิการก่อนเผยแพร่ ด้วยความปรปรารถนาดีจากทีมงานคุณน้าพาเทรด

ขอขอบคุณข้อมูลจาก: กรมสรรพากร และ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย

สำหรับใครที่สนใจอ่านรีวิวโบรกเกอร์ : Review Brokers

บทความในเรื่องการลงทุนที่น่าสนใจ : Investing

คลังความรู้จากคุณน้า : Knowledge