เงินสำรองฉุกเฉิน คืออะไร? เกราะป้องกันเงินมือใหม่

เงินสำรองฉุกเฉิน คือ เงินก้อนแรกที่เราจัดสรรแยกไว้เพื่อใช้รับมือกับเหตุการณ์ไม่คาดฝันในชีวิต โดยไม่ให้กระทบกับการใช้จ่ายประจำวันค่ะ หลายคนพอเริ่มทำงานก็อยากรีบเอาเงินไปลงทุนให้พอร์ตโตเร็วๆ แต่ถ้าเกิดเจ็บป่วย ตกงาน หรือมีค่าใช้จ่ายด่วนขึ้นมา อาจต้องตัดใจขายสินทรัพย์ตอนขาดทุน

ในบทความนี้ คุณน้าจะพามาดูกันว่าเงินสำรองฉุกเฉินคืออะไร ควรมีเท่าไหร่ และเก็บไว้ที่ไหนถึงจะปลอดภัยที่สุดค่ะ

หมายเหตุ: บทความนี้เป็นเพียงบทความให้ความรู้เท่านั้น ไม่ได้เป็นการชักชวนเพื่อลงทุนแต่อย่างใด โปรดใช้วิจารณญาณในการอ่าน

เงินสำรองฉุกเฉิน คืออะไร?

มันคือเงินก้อนหนึ่ง (Emergency Fund) เปรียบเสมือน “เบรกเกอร์ทางการเงิน” หรือเข็มขัดนิรภัยที่ช่วยเซฟเรายามเกิดเหตุการณ์ฉุกเฉินในชีวิตประจำวันค่ะ หน้าที่หลักของเงินก้อนนี้ไม่ใช่การสร้างดอกผลให้ร่ำรวย แต่คือการปกป้องเราไม่ให้ต้องไปกู้หนี้ยืมสิน หรือยอมดึงเงินลงทุนที่กำลังติดดอยออกมาใช้เวลาเจอวิกฤตกระทันหัน

หลายคนมักเข้าใจผิดว่าการเก็บเงินไว้เฉยๆ ทำให้เสียโอกาสในการลงทุน แต่ในความเป็นจริง หากเราไม่มีเงินก้อนนี้ตั้งไว้เป็นรากฐาน เมื่อเกิดเหตุไม่คาดฝัน เช่น สุขภาพมีปัญหา รถเสีย หรือโดนเลิกจ้าง แผนการเงินทั้งหมดที่เราวางไว้ก็พร้อมจะพังทลายลงได้ในทันทีค่ะ

เงินสำรองฉุกเฉิน ควรมีเท่าไหร่?

จำนวนเงินก้อนสำรองที่เหมาะสมของแต่ละคนจะไม่เท่ากัน ขึ้นอยู่กับภาระค่าใช้จ่ายและระดับความมั่นคงในอาชีพค่ะ โดยมีสูตรคำนวณพื้นฐานดังนี้

• มนุษย์เงินเดือนประจำ: ควรสำรองไว้อย่างน้อย 3–6 เท่า ของค่าใช้จ่ายจำเป็นต่อเดือน เนื่องจากมีรายได้แน่นอนทุกเดือน
• คนทำอาชีพอิสระ (Freelance) หรือเจ้าของธุรกิจ: ควรสำรองไว้อย่างน้อย 6–12 เท่า ของค่าใช้จ่ายจำเป็นต่อเดือน เพราะรายได้มีความผันผวนสูงกว่า

คุณน้าขอยกตัวอย่างให้เห็นภาพชัดๆ ค่ะ เช่น หากเรามีค่าใช้จ่ายจำเป็น (ค่ากิน ค่าเดินทาง ค่าผ่อนบ้าน/คอนโด) อยู่ที่เดือนละ 15,000 บาท

• หากเป็นพนักงานประจำ ควรเก็บเงินสำรองไว้ที่: 15,000 ×  6 = 90,000 บาท
• หากเป็นฟรีแลนซ์ ควรเก็บเงินสำรองไว้ที่: 15,000 × 12 = 180,000 บาท

เงินสำรองฉุกเฉิน เก็บไว้ไหนดี?

หัวใจสำคัญของการเลือกสถานที่พักเงินสำรองส่วนนี้มีอยู่ 2 ข้อหลักๆ คือ สภาพคล่องสูง (ถอนออกมาใช้ได้ทันที) และ เงินต้นต้องปลอดภัยสูง (ความเสี่ยงต่ำมาก) สินทรัพย์ที่คุณน้าแนะนำให้ใช้เป็นที่พักเงิน ได้แก่

1. บัญชีเงินฝาก e-Savings ดอกเบี้ยสูง: สภาพคล่องสูงที่สุด ถอนผ่านแอปพลิเคชันได้ทันที 24 ชั่วโมง โดยทั่วไปให้ดอกเบี้ยสูงกว่าบัญชีออมทรัพย์แบบดั้งเดิม แนะนำให้เปรียบเทียบอัตราดอกเบี้ยล่าสุดของแต่ละธนาคารก่อนตัดสินใจเปิดบัญชีค่ะ
2. กองทุนรวมตลาดเงิน (Money Market Fund): ความเสี่ยงต่ำมาก ให้ผลตอบแทนใกล้เคียงหรือสูงกว่าเงินฝากประจำ สภาพคล่องระดับ $T+1$ (ขายวันนี้ได้เงินวันทำการถัดไป)

เทคนิคการ วางแผนการเงิน First Jobber เพื่อสร้างเงินสำรอง

การสร้างเงินสำรองส่วนนี้ให้ประสบความสำเร็จต้องอาศัยวินัยและการจัดสรรระบบการเงินที่ดีค่ะ คุณน้ามีเทคนิคที่นำไปปรับใช้ได้จริงมาฝากดังนี้

• ใช้สูตรตัดก่อนใช้: วันแรกที่เงินเดือนออก ให้ตัดเงิน 10–15% เข้าบัญชีเงินก้อนดังกล่าวทันที ซึ่งเราสามารถตั้งระบบอัตโนมัติหรือทำแบบ DCA (Dollar-Cost Averaging หรือการลงทุน/ออมเงินเป็นจำนวนเท่ากันอย่างสม่ำเสมอ) วันเงินเดือนออก เพื่อสร้างวินัยให้เป็นธรรมชาติ
• แก้ไขปัญหาใช้เงินเกินตัว: หากรู้สึกว่าตนเอง เก็บเงินไม่อยู่ วิธีประประหยัดเงิน ลองเริ่มต้นจัดสัดส่วนเงินเดือนใหม่ด้วย สูตรเก็บเงิน วิธีแบ่งเงินเดือน เช่น สูตร 50/30/20 โดยแบ่งเงินเป็น ค่าใช้จ่ายจำเป็น 50%, ความสุขส่วนตัว 30%, และเงินออม/สำรองฉุกเฉิน 20%
• แยกบัญชีให้ชัดเจน: ไม่ควรเก็บเงินสำรองไว้ในบัญชีที่ใช้กินใช้จ่ายประจำวันเด็ดขาดค่ะ เพื่อป้องกันไม่ให้เราเผลอนำเงินสำรองไปใช้กับ “เรื่องฉุกเฉินกิเลส” เช่น ช้อปปิ้งของลดราคา หรือทริปท่องเที่ยวปุบปับ

คำถามที่พบบ่อย

มีประกันสุขภาพแล้ว ยังต้องมีเงินสำรองฉุกเฉินไหม?

ยังจำเป็นต้องมีค่ะ เพราะประกันสุขภาพช่วยครอบคลุมเฉพาะค่ารักษาพยาบาลในโรงพยาบาล แต่ไม่ได้รับประกันค่าใช้จ่ายในการดำรงชีวิตประจำวัน เช่น ค่าอาหาร ค่าผ่อนบ้าน ผ่อนรถ หรือค่าน้ำค่าไฟ ในวันที่เราต้องหยุดงานหรือตกงานค่ะ

เงินสำรองฉุกเฉิน เอาไปซื้อทองคำเก็บไว้ได้ไหม?

คุณน้าไม่แนะนำให้ใช้ทองคำเป็นเงินสำรองหลักค่ะ แม้ทองคำจะมีมูลค่าในตัวเองและแปลงเป็นเงินสดได้ไม่ยาก แต่ราคาทองคำมีความผันผวนในระยะสั้น หากเกิดเหตุจำเป็นต้องใช้เงินในช่วงที่ราคาทองตก อาจทำให้เราได้รับเงินไม่เต็มจำนวนค่ะ

ถ้าเพิ่งเริ่มทำงาน ควรโปะหนี้หรือเก็บเงินก่อนดี?

แนะนำให้สร้างเงินสำรองส่วนนี้ขั้นต่ำให้ได้ประมาณ 1 เดือนก่อนค่ะ ควบคู่ไปกับการชำระหนี้ตามงวดปกติ เพราะหากเรามุ่งโปะหนี้ทั้งหมดโดยไม่มีเงินสำรองเลย เมื่อเกิดเหตุฉุกเฉินขึ้นมา เราก็จะต้องไปกู้หนี้ใหม่ซ้ำซ้อนเข้ามาอีกค่ะ

สรุปเกี่ยวกับเงินสำรองฉุกเฉิน

เงินก้อนนี้คือรากฐานทางการเงินก้อนแรกที่ทุกคนควรมีก่อนเริ่มต้นนำเงินไปลงทุนในสินทรัพย์เสี่ยงอื่นๆ การมีเงินก้อนนี้ที่เพียงพอไม่เพียงแต่ช่วยปกป้องพอร์ตการลงทุนของเราไม่ให้พังยับเยินยามเกิดวิกฤต แต่ยังช่วยสร้างความสบายใจและมั่งคั่งได้อย่างยั่งยืนค่ะ

การลงทุนมีความเสี่ยงและมีความผันผวนสูง ผู้ลงทุนอาจสูญเสียเงินต้นบางส่วนหรือทั้งหมดได้ นักลงทุนควรศึกษารายละเอียดให้รอบคอบ ทั้งปัจจัยพื้นฐานและปัจจัยทางเทคนิค ก่อนการตัดสินใจลงทุน ผลการดำเนินงานในอดีตไม่ได้เป็นสิ่งยืนยันถึงผลในอนาคต บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำในการลงทุน

บทความนี้จัดทำขึ้นโดยทีมงานร่วมกับเครื่องมือ AI เพื่อช่วยรวบรวมและเรียบเรียงข้อมูล และผ่านการตรวจทานโดยทีมบรรณาธิการก่อนเผยแพร่ ด้วยความปรารถนาดีจากทีมงานคุณน้าพาเทรด

ขอขอบคุณข้อมูลจาก: ธนาคารแห่งประเทศไทย (BOT) และ ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET)

สำหรับใครที่สนใจอ่านรีวิวโบรกเกอร์ : Review Brokers

บทความในเรื่องการลงทุนที่น่าสนใจ : Investing

คลังความรู้จากคุณน้า : Knowledge