The Great Depression คืออะไร? สัญญาณวิกฤตที่ห้ามมองข้าม

The Great Depression คือ สรุปสาเหตุและบทเรียนวิกฤตเศรษฐกิจปี 1929 สำหรับมือใหม่
Table of Contents

The Great Depression คือ ภาวะเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์โลกยุคใหม่ที่เริ่มต้นขึ้นในปี 1929 ค่ะ เหตุการณ์นี้ทำให้ตลาดหุ้นพังทลาย คนตกงานมหาศาล และส่งผลกระทบต่อเงินในกระเป๋าของผู้คนทั่วโลกยาวนานนับสิบปี

ในบทความนี้ คุณน้าจะมาเล่าให้ฟังแบบเข้าใจง่ายว่าวิกฤตนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร ต่างจากเศรษฐกิจถดถอยทั่วไปแค่ไหน และมีบทเรียนอะไรที่เราเอามาปกป้องพอร์ตในยุคนี้ได้บ้างค่ะ

หมายเหตุ: บทความนี้เป็นเพียงบทความให้ความรู้เท่านั้น ไม่ได้เป็นการชักชวนเพื่อลงทุนแต่อย่างใด โปรดใช้วิจารณญาณในการอ่าน

The Great Depression คืออะไร?

The Great Depression คือ ช่วงเวลาที่เศรษฐกิจโลกหดตัวอย่างรุนแรงและยาวนานที่สุดช่วงหนึ่งในประวัติศาสตร์ เริ่มต้นตั้งแต่ปี ค.ศ. 1929 จนถึงปลายทศวรรษ 1930 โดยมีจุดเริ่มต้นจากสหรัฐอเมริกาก่อนลุกลามไปทั่วโลก

ถ้าให้เปรียบเทียบให้เห็นภาพง่าย ๆ ก็เหมือนร้านอาหารที่เคยขายดีจนต้องกู้เงินมาขยายร้าน แต่จู่ ๆ ลูกค้าหายไปพร้อมกันทั้งเมือง เจ้าของร้านจึงไม่มีเงินจ่ายค่าเช่าและต้องเลิกจ้างพนักงาน พอพนักงานไม่มีรายได้ก็ไม่มีเงินไปซื้อของร้านอื่น

วงจรนี้หมุนวนจนทำให้ราคาสินค้าตกต่ำต่อเนื่องหรือที่เรียกว่าภาวะเงินฝืด และถือเป็นจุดต่ำสุดขั้นรุนแรงในรอบของ วัฏจักรเศรษฐกิจ ค่ะ

The Great Depression เกิดจากอะไร?

ภาวะเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่นี้ไม่ได้เกิดจากเรื่องเดียว แต่เกิดจากการสะสมของฟองสบู่ตลาดหุ้น การกู้ยืมเงินเกินตัว และนโยบายการเงินที่ผิดพลาด โดยมี 3 ชนวนเหตุหลัก ดังนี้ค่ะ

ฟองสบู่ตลาดหุ้นและการเก็งกำไรด้วยเงินกู้ (Margin)

ในช่วงทศวรรษ 1920 เศรษฐกิจสหรัฐฯ เติบโตอย่างร้อนแรงจนคนแห่เข้ามาซื้อหุ้นกันทั้งเมือง หลายคนใช้วิธีกู้เงินโบรกเกอร์มาซื้อหุ้น หรือที่เรียกว่าการใช้ Margin ซึ่งเปรียบเหมือนการวางเงินมัดจำแค่ 10% เพื่อซื้อของราคาเต็ม 100%

การใช้เงินกู้แบบนี้ช่วยขยายโอกาสทำกำไรได้เร็วตอนตลาดขาขึ้น แต่ในทางกลับกัน หากราคาหุ้นร่วงลงเพียงนิดเดียว นักลงทุนจะขาดทุนหนักกว่าเงินต้นที่มีอยู่จริงและถูกบังคับขายหุ้นทันทีค่ะ

เหตุการณ์ Black Tuesday และการแห่ถอนเงิน (Bank Run)

ฟองสบู่แตกอย่างรุนแรงในวันที่ 29 ตุลาคม 1929 หรือที่รู้จักกันในชื่อวัน Black Tuesday เมื่อราคาหุ้นดิ่งลงอย่างหนักจนนักลงทุนเทขายหนีตายพร้อมกัน

ความตื่นตระหนกลุกลามไปสู่ภาคธนาคาร ประชาชนกลัวว่าธนาคารจะเจ๊งจึงพากันไปต่อคิวถอนเงินสดออกพร้อมกันหรือที่เรียกว่า Bank Run ส่งผลให้ธนาคารหลายพันแห่งขาดสภาพคล่องและต้องปิดตัวลงค่ะ

นโยบายขึ้นดอกเบี้ยและกำแพงภาษี

แทนที่จะอัดฉีดเงินเพื่อพยุงระบบ ธนาคารกลางสหรัฐฯ ในยุคนั้นกลับเลือกขึ้นอัตราดอกเบี้ยเพื่อสกัดการเก็งกำไร ทำให้ธุรกิจกู้เงินไปหมุนเวียนได้ยากขึ้นค่ะ

ซ้ำร้ายรัฐบาลสหรัฐฯ ยังออกกฎหมายตั้งกำแพงภาษีนำเข้าสินค้าจากต่างประเทศ จนประเทศคู่ค้าตอบโต้กลับด้วยการตั้งกำแพงภาษีเช่นกัน ทำให้การค้าระหว่างประเทศหยุดชะงักไปทั่วโลกค่ะ

เทียบชัด Recession vs The Great Depression พร้อม Case Study

ความแตกต่างหลักระหว่างเศรษฐกิจถดถอยทั่วไป (Recession) กับวิกฤตเศรษฐกิจ 1929 (Depression) อยู่ที่ระดับความรุนแรงและระยะเวลาในการฟื้นตัว คุณน้าสรุปตัวเลขเปรียบเทียบมาให้ดูชัด ๆ ในตารางด้านล่างนี้ค่ะ

หัวข้อเปรียบเทียบRecession (เศรษฐกิจถดถอยทั่วไป)The Great Depression (1929–1939)
ระยะเวลาสั้นกว่า มักกินเวลาประมาณ 6–18 เดือนยาวนานเกือบ 10 ปี
การหดตัวของ GDP สหรัฐฯลดลงเล็กน้อยถึงปานกลาง (ประมาณ 1%–5%)หดตัวรุนแรงเกือบ 30%
อัตราการว่างงานสูงสุดพุ่งขึ้นแตะระดับ 5%–10%พุ่งสูงถึงประมาณ 25% (ตกงาน 1 ใน 4 ของประเทศ)
ผลกระทบต่อตลาดหุ้นปรับฐานหรือเข้าสู่ตลาดหมีชั่วคราวดัชนีดาวโจนส์ร่วงลงเกือบ 90% จากจุดสูงสุด

คุณน้าขอยกตัวอย่าง Case Study การบริหารพอร์ตช่วงวิกฤต

ลองนึกภาพนักลงทุน 2 คนในยุคปี 1929 ที่มีเงินเก็บคนละ 10,000 ดอลลาร์เท่ากันนะคะ คนแรกชื่อคุณเอ เห็นหุ้นขึ้นแรงจึงกู้เงินโบรกเกอร์เพิ่มอีก 90,000 ดอลลาร์ เพื่อทุ่มซื้อหุ้นตัวเดียวแบบหมดหน้าตัก พอเกิดเหตุการณ์ตลาดหุ้นพังทลาย ราคาหุ้นร่วงลงเพียง 15% เงินต้นของคุณเอก็หายเกลี้ยงและกลายเป็นหนี้ก้อนโตทันที

ส่วนคนที่สองชื่อคุณบี แบ่งเงินเก็บ 50% ไว้เป็นเงินสดและพันธบัตรรัฐบาล อีก 50% กระจายลงทุนในหุ้นปัจจัยพื้นฐานดีโดยไม่กู้เงินเลย

แม้ช่วงวิกฤตพอร์ตหุ้นของคุณบีจะติดลบหนักตามตลาด แต่เขายังมีเงินสดสำรองไว้ใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน ไม่ต้องถูกบังคับขายหุ้นในราคาขาดทุน และยังเหลือเงินทุนไว้ทยอยเก็บของถูกตอนตลาดเริ่มฟื้นตัวค่ะ

The Great Depression คือ วิกฤตเศรษฐกิจ 1929 ตารางเปรียบเทียบความต่างระหว่าง Recession และ The Great Depression


ข้อสังเกตและคำแนะนำจากคุณน้าเมื่อต้องรับมือวิกฤตเศรษฐกิจ

ในช่วงที่เศรษฐกิจตกต่ำรุนแรง สิ่งที่น่ากลัวไม่แพ้หุ้นตกคือภาวะเงินฝืด เพราะราคาสินค้าและทรัพย์สินต่าง ๆ จะปรับตัวลดลงต่อเนื่อง ทำให้ “เงินสด” กลายเป็นสินทรัพย์ที่มีอำนาจซื้อสูงขึ้นและมีความยืดหยุ่นมากที่สุด ต่างจากช่วงเงินเฟ้อที่เงินสดจะด้อยค่าลงค่ะ

สำหรับวัยสร้างตัวที่อยากเตรียมพอร์ตให้พร้อมรับมือทุกความผันผวน คุณน้าขอแนะนำหลักการ 3 ข้อนี้ค่ะ

  • กันเงินสำรองฉุกเฉินให้พร้อมเสมอ: ควรมีเงินสดสภาพคล่องสูงไว้ใช้จ่ายอย่างน้อย 6–12 เดือน เพื่อไม่ให้ต้องขายสินทรัพย์ลงทุนในช่วงที่ราคาตกต่ำที่สุด
  • หลีกเลี่ยงการใช้เงินกู้เกินตัว: ไม่ว่าจะเป็นการซื้อหุ้นด้วย Margin หรือการใช้ Leverage สูงเกินไป เพราะหากตลาดผิดทางเพียงนิดเดียวอาจทำให้พอร์ตเสียหายหนักได้
  • กระจายความเสี่ยงในหลายสินทรัพย์: แบ่งสัดส่วนพอร์ตให้มีทั้งหุ้น ตราสารหนี้ และสินทรัพย์ปลอดภัยอย่างทองคำ เพื่อลดแรงกระแทกเวลาตลาดใดตลาดหนึ่งเกิดวิกฤตค่ะ

คำถามที่พบบ่อย

Great Depression คืออะไร ต่างจากเศรษฐกิจถดถอยทั่วไปอย่างไร?

Great Depression คือ ภาวะเศรษฐกิจตกต่ำขั้นรุนแรงและยาวนานข้ามทศวรรษ ต่างจากเศรษฐกิจถดถอยทั่วไป (Recession) ที่มักเกิดเพียงระยะสั้นไม่กี่ไตรมาส โดยวิกฤตระดับ Depression จะทำให้ระบบธนาคารล่มสลาย อัตราการว่างงานพุ่งเกิน 20% และใช้เวลาฟื้นตัวนานหลายปีค่ะ

The Great Depression กระทบไทยไหม?

กระทบอย่างรุนแรงเลยค่ะ ในสมัยรัชกาลที่ 7 ราคาข้าวซึ่งเป็นสินค้าส่งออกหลักของสยามตกต่ำลงอย่างหนัก รายได้ของประเทศหดหาย จนรัฐบาลต้องตัดลดงบประมาณ ปลดข้าราชการ และเก็บภาษีเพิ่ม ซึ่งกลายเป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญที่นำไปสู่การเปลี่ยนแปลงการปกครองในปี พ.ศ. 2475 ค่ะ

The Great Depression จบลงอย่างไร?

วิกฤตนี้เริ่มคลี่คลายจากมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจครั้งใหญ่ของสหรัฐฯ ที่ชื่อว่า New Deal ซึ่งเน้นการจ้างงานสร้างโครงสร้างพื้นฐานและการปฏิรูประบบธนาคาร ก่อนจะสิ้นสุดลงอย่างสมบูรณ์เมื่อเข้าสู่ช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ที่ทำให้เกิดการผลิตอาวุธและการจ้างงานขนานใหญ่ทั่วโลกค่ะ

สรุปเกี่ยวกับ The Great Depression

The Great Depression คือ บทเรียนประวัติศาสตร์ที่เตือนใจเราว่า เศรษฐกิจไม่มีทางเติบโตเป็นเส้นตรงตลอดไป การกู้ยืมเงินเกินตัวและความตื่นตระหนกสามารถเปลี่ยนฟองสบู่ให้กลายเป็นวิกฤตระดับโลกได้เสมอ

สำหรับนักลงทุนยุคใหม่ การบริหารความเสี่ยง การมีเงินสดสำรอง และการกระจายพอร์ตอย่างรอบคอบ ถือเป็นหนึ่งในแนวทางป้องกันความเสี่ยงที่สำคัญค่ะ หากอยากรู้สัญญาณเตือนล่วงหน้าก่อนวิกฤตจะมาถึง สามารถอ่านต่อเรื่อง เศรษฐกิจถดถอย เพิ่มเติมได้เลยนะคะ

การลงทุนมีความเสี่ยงและมีผันผวนสูง ผู้ลงทุนอาจสูญเสียเงินต้นบางส่วนหรือทั้งหมดได้ นักลงทุนควรศึกษารายละเอียดให้รอบคอบ ทั้งปัจจัยพื้นฐานและปัจจัยทางเทคนิค ก่อนการตัดสินใจลงทุน ผลการดำเนินงานในอดีตไม่ได้เป็นสิ่งยืนยันถึงผลในอนาคต บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำในการลงทุน

บทความนี้จัดทำขึ้นโดยทีมงานร่วมกับเครื่องมือ AI เพื่อช่วยรวบรวมและเรียบเรียงข้อมูล และผ่านการตรวจทานโดยทีมบรรณาธิการก่อนเผยแพร่ ด้วยความปรารถนาดีจากทีมงานคุณน้าพาเทรด

ขอขอบคุณข้อมูลจาก: Federal Reserve History (The Great Depression)


สำหรับใครที่สนใจอ่านรีวิวโบรกเกอร์ : Review Brokers

บทความในเรื่องการลงทุนที่น่าสนใจ : Investing

คลังความรู้จากคุณน้า : Knowledge

Picture of khunnaphatrade
khunnaphatrade
Table of Contents
Recent Post
Recent Post
The Great Depression คือ สรุปสาเหตุและบทเรียนวิกฤตเศรษฐกิจปี 1929 สำหรับมือใหม่
The Great Depression คืออะไร? สัญญาณวิกฤตที่ห้ามมองข้าม

The Great Depression คือ ภาวะเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ปี 1929 ที่ส่งผลกระทบต่อเงินในกระเป๋าของผู้คนทั่วโลกยาวนานนับสิบปี คุณน้าสรุปสาเหตุ ความต่างจาก Recession และแนวทางจัดพอร์ตรับมือวิกฤตมาให้แบบเข้าใจง่ายแล้วค่ะ

Subprime คือ สรุปกลไกสินเชื่อซับไพรม์และบทเรียนวิกฤตการเงินปี 2008 สำหรับมือใหม่
Subprime คืออะไร? บทเรียนวิกฤตหนี้ที่มือใหม่ควรระวัง

Subprime คือ สินเชื่อที่มีความเสี่ยงสูงซึ่งสถาบันการเงินปล่อยกู้ให้กับผู้กู้ที่มีประวัติเครดิตต่ำหรือรายได้ไม่แน่นอน คุณน้าสรุปกลไกการเกิดวิกฤตซับไพรม์ ตารางเปรียบเทียบ Case Study และบทเรียนสำคัญที่นักลงทุนมือใหม่ควรรู้ไว้ให้เข้าใจง่ายในบทความนี้ค่ะ

ตลาดผูกขาด คือ คู่มือทำความเข้าใจโครงสร้างตลาดไร้คู่แข่งและผลกระทบต่อการลงทุน
ตลาดผูกขาด คืออะไร? รู้ทันธุรกิจไร้คู่แข่งก่อนตัดสินใจ

ตลาดผูกขาด คือ โครงสร้างตลาดที่มีผู้ขายเพียงรายเดียวในอุตสาหกรรมและมีอำนาจตั้งราคาได้เองทั้งหมด คุณน้าสรุปกลไกการทำงาน ตัวอย่างสินค้าใกล้ตัว ตารางเปรียบเทียบโครงสร้างตลาด พร้อมจุดแข็งและความเสี่ยงของธุรกิจไร้คู่แข่งก่อนตัดสินใจลงทุนค่ะ

ปัญหาเศรษฐกิจไทย ภาพรวมต้นตอวิกฤตเศรษฐกิจและแนวทางรับมือสำหรับวัยทำงาน
ปัญหาเศรษฐกิจไทย คืออะไร? เจาะต้นตอกระทบเงินในกระเป๋า

ปัญหาเศรษฐกิจไทย คือ ภาวะความติดขัดเชิงโครงสร้างที่ฉุดให้การเติบโตชะลอตัว และกระทบต่อค่าครองชีพของคนวัยทำงานโดยตรง คุณน้าสรุปต้นตอสำคัญพร้อมวิธีบริหารเงินในกระเป๋าให้รับมือได้ทุกสถานการณ์ค่ะ

ทางเว็บไซต์ คุณน้าพาเทรด
ได้มีการใช้คุกกี้เพื่อช่วยปรับปรุงและเพิ่มประสิทธิภาพให้เว็บไซต์ของเราดียิ่งขึ้น


Privacy Policy